Хүйтний улирал эхэлж байгаатай холбоотойгоор угаарын хийн хордлого буюу нүүрсхүчлийн дутуу ислийн хийн хордлогод өртсөн иргэдийн дуудлага нэмэгдэж байна. Угаартах гэдэг нь нүүрсхүчлийн дутуу ислийн хийнээс үүсэх хордлого бөгөөд хөнгөн, хүнд хэлбэрээр илэрдэг. Нүүрсийг шатааж эхлэх үед болон шаталт дуусаж гал бөхөх үед угаарын хий хамгийн ихээр ялгардаг.
Угаарын хий нь нүдэнд харагддаггүй, онцгой үнэргүй ба цусанд орвол эд эсүүдийг хүчилтөрөгчийн дутагдалд ороход хүргэдэг. Иймээс бид ямар эд зүйлсээс угаарын хий ялгарч байдаг тухай, угаарын хийн хордлогын үед илрэх шинж тэмдгүүд, угаартсан үед авах арга хэмжээ, мөн хордсон үед хэрхэн эмчилдэг талаар мэдэж авах нь угаарын хийн хордлогоос урьдчилан сэргийлэхэд туслах юм. Мөн доорх шинж тэмдэг илэрвэл цаг алдалгүй 103 дугаарын утсаар түргэн тусламж дуудаарай.
Хөнгөн хэлбэрээр угаартах үед:
- Толгой эргэх, өвдөх
- Дотор муухайрах
- Бөөлжих, огиудас хүрэх
- Чих шуугих
- Нүднээс нулимс гоожих
- Угаарын улмаас ханилгах, найтаах, амьсгал түргэсэх
- Цээжээр өвдөх
Хүнд хэлбэрээр угаартах үед:
- Унтаарах
- Хүүхэн хараа өргөсөх
- Таталт өгөх
- Чих дүлийрэх
- Хий юм сонсогдох
- Өтгөн, шингэн мэдээгүй гарах
- Амьсгалд өөрчлөлт орох
- Биеэр цусархаг болон цэврүүт тууралтууд гарах
Түргэн тусламжийн эмч иртэл дараах арга хэмжээг авахыг зөвлөж байна.
- Угаартсан хүнийг яаралтай цэвэр агаарт гаргаж, хажуу тийш нь харуулж хэвтүүлэх
- Цамцыг тайлж, цээжийг ил гаргах ба биеийн бусад хэсгийг хучиж, дулаан байлгах
- Нүүр, цээжийг хүйтэн ус, цасаар норгох болон нойтон алчуураар үрж арчих
- Хамрын салстыг хөвөн, цаас, шувууны өд зэргээр цочроож, аль болох найтаалгахыг оролдох
- Угаартсан хүн хариу үйлдэл үзүүлж байвал нэрээр нь дуудаж, сэргээх зэргээр аль болох унтуулахгүй байлгах
- Уух чадвартай байвал чихэртэй халуун цай, кофе, чацаргана, уулгах
- Толгойд хүйтэн жин тавих
- Хэрэв угаартсан хүн амьсгалахгүй байвал амьсгалын замыг чөлөөлж, цээж шахалтыг 30 удаа хийж, аврах амьсгалыг 2 удаа өгнө.
Өвөлд дулаанаа алдахаас сэргийлж цонх, хаалгаа хаан агаарын солилцоо явуулахгүй байх нь угаарын хий үүсгэх эх сурвалж болдог.
