Манай humanz.mn сайт нь унших дадлыг дэмжих, олон нийтийн мэдлэгт нэмэр болох, уншиж бичих чадварыг хөгжүүлэх зорилгоор алдартай зохиолчдын бичсэн номын онцлох агуулгуудыг хүргэдэг билээ. Энэ удаа бид зохиолч Я.Арслангийн “Хурим найрын дэг ёсны судар” номыг сонголоо. Энэхүү бүтээл нь 2023 онд уншигчдын гарт хүрсэн бөгөөд сонирхолтой олон мэдээллийг багтаажээ. Тус номонд багтсан мэдээллээс уншигч танд хүргэе. Та бүхэн “Хурим найрын дэг ёсны судар” номыг Интерном дэлгүүрээс худалдан авах боломжтой.
Жил бүхэн төрсөн өдрийн баяр хийдэггүй байжээ.
Хүүхдийн насны ойг тэмдэглэх уламжлалт монгол ёс нь одоогийн бидний хийдэг төрсөн өдөр тэмдэглэхээс өөр өвөрмөц шинжтэй байжээ.
Монголчууд хүүхэд эхийн хэвлийд олдсон үеэс эхлээд эхээс төрөх хүртэл эхийнхээ хэвлийд нэг нас элээдэг гэж үздэг ба түүнийг “хий нас” гэцгээдэг. Иймээс эхээс төрсөн дор нь нэг настай гэж үзээд одоогийнхоор нэг ойндоо хүрэхэд нь хоёр настай боллоо гэж тооцдог. Тэгээд ч монгол хүний жилийн нас нь европынхны он тоолдог наснаас нэгээр илүү байдаг байв.
Монголчууд хүүхдийн насны ойг эхээс гараад нэг бүтэн жил болсны ойн дээр нь тэмдэглэдэг заншилтай. Харин жил бүхэн төрсөн өдрийн баяр хийдэггүй байжээ. Монголчууд хүүхдээ эхээс төрснөөс хойш нэг жилийн нь ойн өдөр бүтэн хоёр нас хүрлээ гэж баярлалдан, цагаан эсгий дэвсэж суулгаад цагаан идээгээр хоёр таваг идээ засч ойр хавийн хүмүүс, ах дүү нар цуглуулан будаалга хийдэг ёстой байв.
Насны ойгоор нь хүүхдэд өвөө эмээ, эцэг эх нь мал зүсэлж хувь өгөх, ойр төрлийн ах дүүс, ээж аавын анд нөхөд бэлэг өгч хишиг хүртээнэ. Хүүхдийн ой тэмдэглэх үед томчуул нэгээс гурван хундага архи дарс хүртэх ба бэлэггүй муу үг хэлэх, элдэв маргаан гаргахыг хатуу цээрлэдэг ёстой. Хүүхдийн ойн ёслолыг өглөөний саах зөрүүлсний дараа эхлээд оройн саахны өмнө төгсгөдөг байсан билээ.
Эх сурвалж: “Хурим найрын дэг ёсны судар” ном
